AST (Aspartat Aminotransferaz) Nedir?

AST Ne İşe Yarar?

AST, hücre içi bir enzim olup karaciğerin yanı sıra kalp kası, iskelet kası, böbrek ve kırmızı kan hücreleri gibi birçok dokuda bulunur. Bu dokulardan herhangi biri hasar gördüğünde AST kan dolaşımına geçer ve tahlilde yüksek çıkar. ALT'nin aksine AST karaciğere özgü değildir; bu yüzden yüksek bir AST sonucu tek başına karaciğer kaynaklı olduğunu göstermez.

AST Testi Ne Zaman İstenir?

AST testi genellikle ALT ile birlikte bir karaciğer paneli kapsamında istenir. İki enzimin birlikte değerlendirilmesi, yüksekliğin karaciğer kaynaklı mı yoksa kas veya kalp kaynaklı mı olduğunun ayırt edilmesine yardımcı olur. AST/ALT oranı, bazı karaciğer hastalıklarının (örneğin alkole bağlı karaciğer hasarı) ayırıcı tanısında hekimler tarafından yol gösterici olarak kullanılabilir.

AST Yüksekliğinin Başlıca Nedenleri

• Karaciğer Hastalıkları: Karaciğer yağlanması, viral hepatitler ve siroz gibi durumlar AST yüksekliğine neden olabilir.
• Alkol Kullanımı: Alkole bağlı karaciğer hasarında AST, genellikle ALT'den daha belirgin şekilde yükselir.
• Kas Hasarı: Yoğun egzersiz, kas travması veya kas hastalıkları AST'yi karaciğerden bağımsız olarak yükseltebilir.
• Kalp Kaynaklı Nedenler: Kalp kasını etkileyen bazı durumlar da AST düzeyinde artışa yol açabilir.
• Bazı İlaçlar: Karaciğeri etkileyebilen ilaçlar AST yüksekliğine katkıda bulunabilir.

AST Yüksek Çıktığında Ne Yapılmalı?

AST tek başına değerlendirildiğinde yanıltıcı olabilir; çünkü karaciğer dışı nedenlerle de yükselebilir. Sonucun; ALT başta olmak üzere diğer karaciğer testleri, kas ve kalp ile ilgili öykü ve gerektiğinde ek tetkiklerle birlikte bir hekim tarafından yorumlanması gerekir.